Дәрігерлер, ғалымдар, ата-аналар мен сарапшылар аутизм спектрі бұзылған (АСБ) балаларды диагностикалау, терапиялау және қолдауға арналған соңғы ғылыми зерттеулер мен әзірлемелерді талқылау үшін бас қосты. Конференцияның басты таныстырылымдарының бірі — әлеуметтік роботтарды, жасанды интеллект (ЖИ) платформасын және дағдыларды дамытудың дәлелді әдістемесін біріктіретін APRIL жүйесі болды. Анара Сандығұлованың жетекшілігімен NU-дағы Child Robotics Lab командасы бұл жүйенің іс жүзінде қалай жұмыс істейтінін көрсетті: жеті жасар қыз бала роботпен бірнеше сабақ өткізгеннен кейін, алғаш рет анасымен көз байланысын орнатқан. Алдымен ол роботтың жанарына қарауды үйреніп, кейін бұл дағдыны шынайы қарым-қатынасқа көшірген. Бүгінгі таңда APRIL жүйесі Қазақстанның 7 орталығында қолданылады және 500-ден астам баламен жұмыс істеуде пайдаланылуда.


Сондай-ақ конференцияда сөйлеу қабілеті шектеулі балаларға арналған PECS жүйесінің цифрлық нұсқасы — EZPECS таныстырылды. Бала планшет арқылы сөйлем құрап, өз қалауын білдіре алады және айналасындағылармен өзара байланыс орнатады. Бұл технология балалардың өзгелерге түсінікті болуына және өзін сенімдірек сезінуіне көмектеседі.
Жиында бұл мәселеге деген көзқарастың өзгеруі туралы да көп айтылды. Қазіргі уақытта «нейроәртүрлілік» ұғымы жиі қолданылуда — бұл ретте аутизм дамудың ерекшелігі ретінде қарастырылып, адамның толыққанды өмір сүруіне көмектесу маңыздылығына назар аударылады. Дегенмен, қазіргі жағдай әлі де күрделі. Тек Астанадағы бір орталықтың өзінде жыл сайын аутизм диагнозы бар 400-ге жуық бала оңалтудан өтеді, ал тағы сонша баланың өзге диагноздарының астарында АСБ белгілері жасырынуы мүмкін.
Соңғы жылдары көптеген оң өзгерістер болды: инклюзияны қолдау кабинеттері ашылып, педагог-ассистенттер пайда болды, жеке білім беру бағдарламалары енгізілді. Бүгінде мұндай тәжірибелер ондаған қалада жүзеге асырылуда және жүйені дамыту жұмыстары әлі де жалғасып жатыр.


